Netherlands

Het nieuwe Moria lijkt vooral veel op het oude

Reportage

Migratiecrisis op Lesbos Na de brand in Moria zijn veel bewoners verhuisd naar een nieuw kamp. ‘Alles wat Moria onmenselijk maakte, zien we hier terug.’

Het nieuwe, tijdelijke vluchtelingenkamp op Lesbos ziet er op het eerste gezicht fraai uit. Vanaf hoog op de heuvel kijk je uit op tenten die als witte monopoliehuisjes aan de kust van de Egeïsche Zee zijn gebouwd. Maar die eerste indruk is bedrieglijk.

De weersverwachting voor het Griekse eiland is voor de komende weken nog zon en soms bewolking. Als het half oktober kouder wordt en gaat regenen en waaien, schieten de golven omhoog. „Het nieuwe kamp is zo dicht op de zee gebouwd dat we bang zijn dat het onder water komt te staan”, zegt Caroline Willemen van Artsen Zonder Grenzen (AzG). Het terrein kan makkelijk veranderen in een modderpoel. „De bewoners zijn hier niet goed beschermd. Alle factoren die Moria tot een onmenselijke plek maakten, zien we hier terug”, zegt ze telefonisch vanuit Lesbos. Het nieuwe kamp is niet vrij toegankelijk voor journalisten.

Lees ook: De onvermijdelijke val van Moria

Nadat Moria – het registratiecentrum voor asielzoekers dat uitgroeide tot overvol dorp – op 8 september door brand werd verwoest en 13.000 vluchtelingen dakloos raakten, is er snel een nieuw tentenkamp opgezet, een paar kilometer verderop. Inmiddels wonen daar volgens Unicef 8.217 mensen, onder wie 3.070 kinderen. Enkele honderden vluchtelingen die tot kwetsbare groepen behoren, verblijven in een gebouw buiten het kamp. Een groter deel wacht de toekomst buiten op straat af.

Het nieuwe kamp is gebouwd op een oude schietbaan van het Griekse leger. In het begin sliepen mensen op stenen, nu op houten pallets. Een deel van de bewoners heeft toegang tot elektriciteit. Douches zijn er na tweeënhalve week nog niet. „Het idee is dat we ons in de zee wassen, maar vrouwen gaan zich hier echt niet uitkleden tussen al die mannen”, zegt de Afghaanse Melina Rajabi.

Ze noemt de situatie onleefbaar en slechter dan in Moria. „We krijgen maar één keer per dag eten, na anderhalf uur in een rij staan. Laatst was de rijst zo hard dat we hem hebben weggegooid. De kinderen klagen overdag dat ze honger hebben.”

Inmiddels staan er 227 chemische toiletten in het kamp, maar die worden niet schoongehouden, vertelt Willemen van AzG. „Je kunt je voorstellen hoe die er na een tijdje uitzien.” Er is minder privacy dan in Moria, omdat meerdere families een tent delen. Voor de alleenstaande jongens zijn megatenten gebouwd waar ze met tweehonderd man in samenwonen. De 246 bewoners die tot nu toe positief testten op corona verblijven in aparte ruimtes.

Migranten in het nieuwe kamp Moria (links), en onderweg naar Athene (rechts)
Foto’s Vengelis Papantonis/EPA

Overdag kunnen mensen het terrein verlaten voor een wandeling, zolang ze voor 20.00 uur maar terug zijn. Het enige positieve wat Melina Rajabi in het nieuwe kamp ervaart, is dat er meer politiepatrouilles zijn. „Ik voel me hier daardoor iets veiliger.”

Dat geldt niet voor iedereen. Human Rights Watch (HRW) ontvangt signalen van vrouwen die werden misbruikt in het vorige kamp en die hier de daders tegenkomen . „In Moria leefden daders en slachtoffers afgezonderd van elkaar”, zegt Eva Cossé van HRW. Ze maakt zich zorgen over de tijdelijkheid van het kamp. „Hoelang zijn ze van plan mensen vast te houden? Ook als het straks winter is en het sneeuwt?”

Vorige week presenteerde de Europese Commissie nieuwe immigratieplannen. Snellere grensprocedures en meer druk op herkomstlanden om afgewezen asielzoekers terug te nemen, zouden de situatie op de Griekse eilanden moeten verbeteren. Een taskforce moet de komende maanden nauw samenwerken met de Griekse autoriteiten om nieuwe opvangfaciliteiten te bouwen, die voldoen aan de Europese standaarden. Onduidelijk is of dat proces al is begonnen. Het nieuwe kamp lijkt er nog niet aan te voldoen.

Wel is de doorloop ogenschijnlijk versneld. Maandag werden zo’n zevenhonderd mensen opgehaald door een schip. Mensen die recht hebben op bescherming van Griekenland. Onder hen bevinden zich de Afghaanse moeder Fereshte (21), vader Naser (27) en hun dochter Mitra (5), die NRC enkele weken geleden langs een weg ontmoette.

Lees ook: ‘Mensen werden in Moria tot gekte gedreven’

„We zijn aan het begin van de middag vertrokken”, vertelt Fereshte maandag met opgetogen stem, terwijl op de achtergrond de scheepsmotor bromt. „We worden naar een hotel gebracht in Athene waar we een ID-kaart krijgen!” Dinsdagmiddag zijn ze er nog niet. „We hebben een stop gemaakt op het eiland Chios, daarna nog een eiland en daarna Leros”, vertelt Naser dinsdag.

Op Google Maps proberen de passagiers vast te stellen op welk deel van de Egeïsche Zee ze varen. Niemand weet wat er precies gaat gebeuren. Eerder kwam het nieuws dat onder meer Duitsland, Nederland en België een deel van de bewoners op Lesbos zou opvangen. „Sommigen hopen dat wij de uitverkorenen zijn.”

Football news:

Ik hoop dat Alaba een contract tekent met Bayern. Onze club is een van de beste ter wereld
Messi gaf Barca alles, bracht ze naar de top. Hij werd niet behandeld op de manier die hij verdiende.De voormalige Argentijnse Internationale Diego Maradona deelde zijn mening over het verhaal toen Lionel Messi Barcelona wilde verlaten
Ik hoop m ' n stempel op Juve te drukken. We zullen grote resultaten bereiken
De Coach van Benfica: Ik wil niet dat we eruit zien als de huidige Barcelona, Het heeft niets
Ik ben gelukkig in Manchester City. Ik hoop hier te blijven
Fabinho zal niet spelen met West ham als gevolg van blessure
Maradona was de beste in zijn tijd. De beste Messi