"Dividendbelasting 3.0." "Balletje-balletje met miljarden." De oppositie hoefde niet lang na te denken hoe de Baangerelateerde Investeringskorting (BIK) te omschrijven. Kabinet en coalitie zijn er juist van overtuigd dat dit de manier is om de werkgelegenheid aan te jagen en de broodnodige investeringen op peil te houden. Wat houdt de nieuwste belastingkorting voor het bedrijfsleven van 2 miljard euro precies in?

De BIK werkt als volgt: bedrijven die investeren mogen een deel daarvan aftrekken van de loonbelasting. Arbeid wordt dus goedkoper.

"Er is een enorm risico dat vanwege de economische crisis die we nu hebben, investeringen zullen teruglopen", waarschuwde premier Mark Rutte tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen twee weken geleden.

Daarom is er iets voor bedrijven bedacht zodat die investeringen toch op peil blijven volgend jaar. Want, zo redeneerde Rutte, meer investeringen leiden tot meer banen en tot meer economische groei.

Deze week debatteert de Tweede Kamer met de bewindspersonen van Financiën verder over de begrotingsplannen voor komend jaar. De investeringsaftrek zal ongetwijfeld aan bod komen.

CPB: Investeringen dalen dit jaar met 9 procent

Berekeningen van het Centraal Planbureau (CPB) tonen inderdaad aan dat bedrijfsinvesteringen, jaarlijks goed voor zo'n 100 miljard euro, dit jaar een flinke dip vertonen. Voor dit jaar wordt uitgegaan van bijna 9 procent minder dan in 2019, volgend jaar krabbelen de investeringen weer wat op.

Volgens de oppositie heeft het kabinet "geen idee" wat de effecten zijn van de kortingsmaatregel. De partijen, onder aanvoering van GroenLinks, SP en PvdA, willen de 2 miljard liever gebruiken om meer woningen te bouwen of de salarissen in de zorg te verhogen.

Oppositie: 'Andere naam, zelfde idee'

Bij een belastingkorting van 2 miljard euro voor bedrijven gaan de gedachten al snel terug naar het begin van deze regeerperiode toen het kabinet de dividendbelasting wilde schrappen. Dat leidde tot zoveel weerstand van binnen en buiten de politiek, dat het kabinet ervan afzag.

Het bedrag zou vervolgens alsnog naar de bedrijven gaan in de vorm van een verlaging van de winstbelasting voor grote ondernemingen, maar ook dat plan ging niet door. Eerst was er uitstel vanwege gebrekkige loonsverhoging terwijl bedrijfswinsten tegen de plinten klotsen, daarna kwam uitstel vanwege de coronacrisis.

"Andere naam, zelfde idee: de investeringskorting voor bedrijven is eigenlijk de dividendbelasting 3.0", zei SP-leider Lilian Marijnissen. Jesse Klaver (GroenLinks) had het over een "afscheidscadeau voor Hans de Boer", verwijzend naar de inmiddels oud-voorzitter van werkgeversclub VNO-NCW. "Niks meer, niks minder."

Weinig steun van oppositie

Het plan om de dividendbelasting te schrappen kwam van de VVD. Coalitiepartners CDA, D66 en ChristenUnie trokken gaandeweg hun handen ervan af. Ook nu wordt gewezen naar de liberalen op de vraag wie met het idee van de investeringskorting kwam, maar de junior regeringspartners blijven het plan steunen.

De coalitie heeft weinig steun in de oppositie, bleek twee weken geleden toen GroenLinks opriep de 2 miljard euro van de BIK anders te besteden. Alleen SGP, FVD, Henk Krol (oud-50PLUS) en Wybren van Haga (oud-VVD) vinden de belastingkorting te verdedigen. Niet genoeg voor een meerderheid in de Eerste Kamer.

VVD wil hoe dan ook miljardenkorting voor bedrijven

Dit kabinet vindt het belangrijk dat de werkgeverslasten niet te veel oplopen. Wanneer je alleen kijkt naar deze regeerperiode, krijgen bedrijven aan het eind van de rit een lastenverzwaring van ruim 5 miljard euro voor de kiezen. Zonder de BIK zou dat 7 miljard euro zijn. Burgers kunnen juist rekenen op een lastenverlichting van zo'n 5 miljard euro.

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff wil een fiasco zoals met de dividendbelasting voorkomen. Hij maakte dan ook duidelijk dat die 2 miljard euro linksom of rechtsom naar het bedrijfsleven gaat. "Als de BIK de collega's niet bevalt, dan verlagen we toch gewoon de winstbelasting."