China presenteerde vorige week een nieuw klimaatdoel: de CO2-uitstoot moet voor 2030 pieken en in 2060 op nul uitkomen. Experts vertellen aan NU.nl dat zo'n plan haalbaar is. Maar ze noemen het vooral een belangrijk signaal dat China, net als de Europese Unie, ongeacht de verkiezingsuitslag in de VS verder wil met het klimaatakkoord van Parijs.

China maakt al langer vijfjarenplannen voor energiebesparing en duurzame energie, en heeft de reputatie deze plannen ook uit te voeren.

Nu komt daar een langetermijndoel bovenop: in navolging van de Europese Unie koos China een moment waarop de CO2-uitstoot van het land netto nul moet zijn.

"Voor 2060", zo staat in een aan de Verenigde Naties gerichte officiële verklaring van de Chinese president Xi Jinping. En een stap concreter: de Chinese uitstoot moet voor 2030 een structurele daling inzetten.

Chinees doel leidt op korte termijn tot andere investeringskeuzes

Klimaatonderzoeker Detlef van Vuuren van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) en de Universiteit Utrecht kijkt naar emissietrends in onder meer China. Hij noemt de doelstelling ambitieus, maar denkt ook dat die haalbaar is. Het plan moet dan wel op korte termijn tot andere investeringskeuzes leiden.

"Je hebt veertig jaar om in 2060 op nul te zitten. Veel infrastructuur die je nu bouwt, is bedoeld om zo'n periode mee te gaan. Dat betekent dat je nu met de omschakeling moet beginnen. Het doel is in die zin ambitieus, maar ook noodzakelijk als we wereldwijd aan het Parijsakkoord willen voldoen."

Het land moet volgens Van Vuuren nu keuzes maken: in voorbije jaren werd al grootschalig geïnvesteerd in duurzame energie, maar tegelijkertijd ook in kolencentrales. "De Chinese bevolking wordt welvarender en dus wordt ook de behoefte aan een gezonde leefomgeving een hogere prioriteit."

"Het beperken van luchtverontreiniging is voor China een belangrijke reden om het gebruik van steenkool verder terug te dringen en om te schakelen naar elektrisch wegverkeer."

'Chinese ambitie is het beste klimaatnieuws in jaren'

Voor de VN-klimaatonderhandelingen is de Chinese stap misschien wel het beste nieuws in jaren, zegt Marcel Beukeboom, de Nederlandse klimaatgezant bij de klimaattoppen.

Het klimaatakkoord van Parijs is mede tot stand gekomen door samenwerking tussen China en de VS onder toenmalig president Barack Obama. Diens opvolger Donald Trump besloot echter de VS terug te trekken uit het Parijsakkoord. Daarna probeerde vooral de EU de onderhandelingen gaande te houden en de doelen aan te scherpen.

"Het nieuwe langetermijndoel is een zeer belangrijke en bovendien onverwachte stap van China. Met deze ambitie beweegt China mee in de richting van de EU zonder te weten of de VS van koers zal wijzigen. Het is de significantste aankondiging van de afgelopen jaren."

EU-klimaatdiplomatie werpt vruchten af

Beukeboom denkt dat de Chinese stap mede is te danken aan de volharding van de Europese Unie, die in de afgelopen jaren heeft doorgewerkt aan de eigen klimaatplannen en een constructieve relatie met China onderhield. "Het lijkt erop dat de EU-klimaatdiplomatie vruchten afwerpt. In de dialoog lobbyt de EU er al geruime tijd voor dat ook China een doel voor de lange termijn stelt. Daarbij komt de aankondiging kort na de top tussen China en de EU."

Hij plaatst ook een kritische noot: "De aankondiging om voor 2030 een piek in CO2-emissies te bereiken, is een beetje teleurstellend. Volgens sommige studies heeft de Chinese CO2-uitstoot al een piek bereikt. China had voor de korte termijn daarom zonder veel moeite een ambitieuzer doel kunnen stellen."

Bij verkiezing Biden wordt ook grote stap van VS verwacht

Van Vuuren benadrukt ook dat het Chinese doel waarschijnlijk niet ambitieus genoeg is om de mondiale opwarming onder de 1,5 graden te houden. Dan zou de wereldwijde CO2-uitstoot al in 2050 rond netto nul moeten zijn.

De Europese Unie wil de uitstoot van alle broeikasgassen in 2050 op netto nul hebben en dat is ook de intentie van presidentskandidaat Joe Biden, mocht hij in november de presidentsverkiezingen winnen.

"Niettemin is de Chinese doelstelling een zeer belangrijke aankondiging en een grote stap in de goede richting", besluit Beukeboom.