Netherlands

Na een week durfde Nicole niet meer naar huis

Interview

Verwarde personen Nicole Bouman had last van een stalker, maar voelde zich door de politie niet serieus genomen. Die krijgt 90.000 meldingen per jaar.

Het begon allemaal met een vreemd gesprekje. Het was warm, Nicole Bouman zat in de deuropening van haar huis, ze had een collega aan de telefoon. Toen ze ophing stond er een blonde man voor haar. Ze schatte hem tegen de veertig.

„Heb je hier beter bereik?”

„Sorry?”

„Heb je hier soms beter bereik, dat je buiten belt?”

De man was allerlei vragen gaan stellen. Kon hij niet even binnenkomen? Theedrinken? Hij was op zoek naar een huis in de buurt, kon ze hem helpen? Hij had ook problemen met zijn telefoon. Ze antwoordde dat ze aan het werk was en geen tijd had. „Dan kom ik vanavond wel terug”, had hij gezegd.

Het duurde maar een paar minuten, vertelt Nicole Bouman (26) in haar appartement op het randje van de Rotterdamse wijk Bergpolder. Nadat ze de man had afgewimpeld, had ze even getwijfeld: was ze niet te onaardig geweest? „Hij zag er heel normaal uit. Zou hij niet gewoon tien jaar in Australië hebben gewoond en geen idee hebben hoe de Nederlandse huizenmarkt werkt?”

Voor de zekerheid lichtte ze die avond toch de buurman in. „Ik moest fitnessles geven en vroeg of hij een oogje in het zeil kon houden. Toen ik op de terugweg was, stuurde hij een vage foto: ‘Is dit ’m?’ Er had inderdaad een man in de straat rondgehangen. De beschrijving klopte.”

Een ‘verward’ of ‘overspannen’ persoon die overlast veroorzaakt, krijgt in Nederland sinds 2011 de meldkamercode E33. Over de immense toename van dit soort meldingen – vorig jaar waren het er ruim 90.000 – trekt de politie al tijden aan de bel. De Rotterdamse eenheid nam verwarde mensen op in het ‘dreigingsbeeld’, omdat ze steeds vaker een gevaar voor de samenleving vormen.

Dreiging was er die dinsdagavond niet, toen Nicole Bouman het 0900-nummer draaide. Waarschijnlijk, zei de uiterst vriendelijke agent die haar de volgende dag terugbelde, was het een slecht uitgevoerde babbeltruc geweest.

Maar de volgende dag was de man er weer. Om kwart voor negen ’s avonds klopte hij op de deur, om even later te vertrekken. Die week zou hij Bouman blijven benaderen: door midden in de nacht aan te bellen en op de deur te bonzen, door haar vanaf de hoek van de straat of achter een bosje gade te slaan.

Nicole Bouman (26) voelt zich weer veilig, maar is nog op haar hoede. Midden in een zin valt ze stil en tuurt uit het raam. „Sorry, ik zag iemand die op hem lijkt.”

Foto Annabel Oosteweeghel

Stilstaan in de openbare ruimte is niet strafbaar. Maar was dit geen stalking? Werd hier niet stelselmatig en opzettelijk inbreuk op haar privacy gemaakt? Bouman: „Ik dacht: ik moet bewijs gaan verzamelen.” Ze vroeg haar buren alert te zijn en foto’s te maken. Ze bewaarde het briefje dat op de deurmat lag („Is er iets tussen gekomen? Groetjes Peter”) en maakte screenshots van gesprekken in de appgroep van de vve, waarin de benedenbuurvrouw woensdagnacht meldde dat er al minutenlang iemand op de deur stond te bonzen. „Hij vroeg overduidelijk naar mij, zei ze. Het enge was: hij wist dingen die je niet zomaar kunt weten, bijvoorbeeld dat ik alleen thuis was en waar ik sportte.”

Tegen het eind van de week durfde Bouman niet meer thuis te zijn. „Ik ging heel lang sporten, of langs bij vrienden.” De vriendelijke agent, met wie ze contact had gehouden, zocht haar op. Over haar stalker bleek al een dossier te bestaan met talloze meldingen. Hij gebruikte drugs, had psychische problemen en viel vaker vrouwen lastig, maar niet eerder was het zo persoonlijk geweest. Boumans adres kwam onder ‘noodhulp’ te staan: „Als iemand uit ons huis 112 zou bellen, dan hoefden we niets te zeggen. Dan zou er meteen politie komen.”

Toen de man de volgende dag weer op de stoep stond, belde ze het noodnummer. Een kwartier later waren er twee agenten. Ze raadden haar een stopgesprek aan: ze moest met de man gaan praten. „Goed, zei ik, als dat het beste is dan raap ik mezelf wel bij elkaar.” Gespannen liep ze naar buiten. „Ik zei: ‘Luister, ik wil dat je me niet meer lastig valt. Niet meer op de deur kloppen. Geen briefjes door de brievenbus. Niet aanbellen, niet rondhangen, niet zwaaien, niet naar binnen kijken. Het is klaar nu.’”

Drie kwartier later kwam er een ambulance, die de man – vrijwillig – meenam voor onderzoek in een ggz-instelling. Bouman vroeg of ze aangifte kon doen. „De agent zei dat zoiets veel tijd en moeite zou kosten. De volgende keer zou het kunnen. Ik voelde me totaal niet serieus genomen. Ik zei: welke volgende keer? Waar wachten we dan op? Ik moest lullen als Brugman om toch een afspraak te maken.”

Lees ook deze reportage: Agent: ‘Mensen in een psychose snappen hun wereld al niet, laat staan orders’

Een dag later liep de man alweer door de straat. Kort daarna hield de politie hem alsnog aan, maar terwijl Bouman op weg was naar het bureau om een usb-stick met foto’s af te geven, kreeg ze te horen dat hij alweer was vrijgelaten. De wijkagent liet de man weten dat hij een ander logeeradres moest zoeken, en surveilleerde daarna wekenlang veelvuldig in de buurt. Het had effect. Hij liet zich niet meer zien.

Sinds ze eind september op vakantie ging, liet de man zich niet meer zien. Het gedoe met de stalker heeft haar aan het denken gezet, zegt ze. Ze studeerde criminologie. „Hoe kan het dat mijn huis onder noodhulp stond, maar aangifte doen werd afgeraden? Hoe eerlijk zijn criminaliteitscijfers als burgers geen aangifte kunnen doen? Hoe kan het dat er zo’n wereld van verschil is tussen agenten? Dat de één het risico heel anders inschat dan de ander?”

Uit een enquête onder ruim duizend politiemensen door platform voor onderzoeksjournalistiek Investico, bleek vorige week dat 65 procent van de agenten zich niet gekwalificeerd acht om de juiste hulp te verlenen aan mensen bij wie zij psychische problematiek vermoeden. Er zou volgens hen tijdens de opleiding meer aandacht aan kunnen worden besteed.

De zaak van Nicole Bouman, die „absoluut ingrediënten van stalking” had, toont hoe ingrijpend het gedrag van een persoon op iemands leven kan zijn, zegt een woordvoerder van de Rotterdamse politie. „Dat vraagt iedere keer om alertheid, focus en vooral ook vasthoudendheid van iedereen binnen de politieorganisatie. Met landelijk ruim 90.000 meldingen van verward gedrag is dat niet altijd eenvoudig.”

Politie sluit nog vaak verwarde mensen op

Wat Bouman vooral lastig vindt, is dat ondanks alle goede bedoelingen niet alles is opgelost. „De man loopt nog steeds ergens rond en de politie had handenvol werk aan mij. Zo’n man hoeft niet achter de tralies, hij moet hulp krijgen. Waarom kan dat niet?” De politie laat weten dat ze „veel tijd en energie stopt in het koppelen van de juiste zorg aan deze meneer”. Dat instanties informatie delen, is in dit soort zaken cruciaal, aldus de woordvoerder. „Met alleen een strafrechtelijke interventie ben je er niet.”

Bouman voelt zich weer veilig, maar is nog op haar hoede. Midden in een zin valt ze even stil en tuurt uit het raam. „Sorry, ik zag iemand die op hem lijkt. Ik ben een soort havik geworden.”

Football news:

Pele over de dood van Maradona: Ik heb een grote vriend verloren en de wereld is een legende
Door de dood van Maradona werd de playoffwedstrijd van Boca juniors in de Copa Libertadores een week uitgesteld.Boca juniors en Internacional zouden het eerste deel van de 1/8 Copa Libertadores finale spelen op 26 November om 03:30 moskou Tijd. CONMEBOL besloot zowel deze als de return games met een week uit te stellen vanwege de dood van de voormalige Argentijnse voorwaartse Diego Maradona. De eerste wedstrijd vindt dus plaats op 3 December, de tweede op 10 December
Sterling hiel gaf een assist aan Foden in de Champions League-duel met Olympiakos
Jurgen Klopp: ik begrijp niet waarom je 2.000 mensen in het stadion kunt laten voor 60.000 toeschouwers en dezelfde 2.000 in de arena voor 9.000
De piek daalde na een knieoperatie. Hij hoopt in 4 maanden terug te keren
Het Internationaal Olympisch Comité (IOC) en het Russische Olympisch Comité (ROC) betuigden hun medeleven met het overlijden van de Argentijnse voetballer Diego Maradona. Maradona is vandaag overleden na een hartstilstand. Hij was 60 jaar oud. Vaarwel, grote voor altijd. Je had een rusteloze ziel, maar je verrukte de wereld met je unieke voetbalvaardigheden. Rust in vrede citeerde het Twitter account van het IOC Thomas Bach als gezegde
Nepomnyashchy herinnert zich hoe hij Maradona versloeg op het WK: vroeg hem om te slaan, schudde handen na de wedstrijd, en nu vergeleken met Yesenin