Netherlands

Ministerie dacht nog in februari dat coronavirus minder dodelijk was dan griep

Groepsimmuniteit was optie

34 seconden geleden Aangepast: 17 seconden geleden

In het ETZ-TweeSteden Ziekenhuis in Tilburg werd 27 februari de eerste Nederlandse coronapatiënt opgenomen.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Het ministerie van Volksgezondheid en het RIVM dachten begin februari nog nog dat het coronavirus minder dodelijk zou zijn dan de griep. Dit blijkt uit documenten die het ministerie van Justitie en Veiligheid vandaag heeft vrijgegeven. Inmiddels is duidelijk dat corona veel dodelijker is. Ook blijkt uit de stukken dat in maart serieus is gedacht om te streven naar groepsimmuniteit.

Het gaat om stukken van de ICCb, de Interdepartementale Commissie Crisisbeheersing. Dat is het overleg van topambtenaren van ministeries, ter voorbereiding op de ministeriële crisiscommissie. De documenten zijn vrijgegeven na verzoeken van verschillende media, waaronder RTL Nieuws. 

Mortaliteit 

Op 26 februari staat in een interne presentatie: "Mortaliteit van griep is hoger dan die van corona virus-infectie." In de 'duiding' schrijven ambtenaren ook dat 'beperkte kennis' beschikbaar is over het nieuwe virus en dat dit zorgt voor 'grotere onrust rondom corona', zo staat in een toelichting voor de commissie van topambtenaren. Ze vinden het lastig om in te schatten wat het meest realistische scenario is.

Miniatuurvoorbeeld

Lees ook:

Groepsimmuniteit ver weg: '5,5 procent bloeddonoren heeft antistoffen'

Aan het einde van die maand gaan de topambtenaren ervan uit dat het grootste risico niet een hoog sterftecijfer is, maar de grote druk op de zorg als veel mensen tegelijk ziek worden, in combinatie met 'maatschappelijke onrust': "Er kan gedacht worden aan een tekort aan medisch personeel, uitval van leraren of cruciale bedrijfsprocessen en hamstergedrag of ziekteverzuim als gevolg van het virus."

Geen paniek zaaien

Al eerder bleek uit een reconstructie van RTL Nieuws dat het kabinet wachtte met de crisisaanpak tot het eerste besmettingsgeval in ons land was geconstateerd. De sfeer was tot begin maart in politiek Den Haag soms lacherig en het kabinet wilde geen paniek zaaien over het virus. Experts en het kabinet wilden uitstralen dat alles in Nederland onder controle was – op basis van onjuiste en achterhaalde inschattingen van het RIVM. Het communicatieadvies luidde in die periode: 'Intensiveren zonder alarmeren'.

Opvallend is een afspraak eind februari om mondkapjes voor niet-hulpverleners te ontraden, vanwege de schaarste. "Conform eerdere ICCb-afspraak: mondkapjes alleen effectief voor hulpverleners in de zorg. Dit ook in communicatieboodschap mee uit te dragen, vanwege de run op deze middelen." Lang is door het RIVM ontkend dat schaarste een rol speelde bij het advies over het gebruik van mondmaskers, bijvoorbeeld in de ouderenzorg.

Uit de stukken blijkt dat de politie dan zelf al een groot aantal mondkapjes heeft aangeschaft. Uit allerlei instellingen in de zorg komen dan al signalen binnen bij de ministeries over 'schaarste in persoonlijke beschermingsmiddelen': "Dit speelt reeds."

Groepsimmuniteit: 'uitrazen'

Terwijl ambtenaren zich voorbereiden op de mogelijke komst van een pandemie, worden het gedrag en het sentiment van de bevolking scherp in de gaten gehouden. Er wordt gesproken over 'maatschappelijke zorgen' en het 'risico van een beeld van gebrek aan initiatief vanuit de overheid'. Als mogelijk groot risico wordt gezien dat het vertrouwen van de bevolking in de overheid en in het RIVM afbrokkelen, ook omdat Nederland terughoudender is in de aanpak dan andere landen.

Eind februari legt het RIVM zeven vertrouwelijke scenario’s op tafel, die nog steeds geheim zijn. De ICCB besluit drie scenario’s uit te werken, waaronder de mogelijkheid dat er echt een pandemie komt. Half maart kijken ze naar drie opties: niets doen ('uitrazen'), 'gecontroleerd uitrazen' en een 'gecontroleerde lockdown'.

Miniatuurvoorbeeld

Liveblog coronavirus:

'Twee derde van de leraren wil langere kerstvakantie'

Het gecontroleerd uitrazen lijkt op het streven naar 'groepsimmuniteit' , waar premier Rutte het in een tv-toespraak over had en waar hij later publiekelijk op moest terugkomen. Uit de stukken blijkt dat experts intern dan al stellen dat immuniteit in China nog niet is gelukt en dat het volgens experts waarschijnlijk is dat het virus ‘weer opkomt’.

'Nadeel' lockdown

Maar het lijkt wel de weg die de overheid kiest. Want op dat moment voelen de topambtenaren nog weinig voor de gecontroleerde lockdown, die wordt samengevat als: openbaar vervoer stilleggen, grenzen dicht. "Nadeel: als je stopt met lockdown, moet je weer opnieuw beginnen met maatregelen. Hiermee bouw je als samenleving ook geen immuniteit op."

Het zijn de weken waarin eerst het geen handenschudden en het ‘blijf thuis’ worden gepropageerd. Achteraf zal blijken dat het virus dan al op grote schaal rondwaart, en dat de strategie van beheersing al vanaf de eerste dag achterhaald was. Op 23 maart zal de 'intelligente lockdown' door premier Rutte worden afgekondigd.

Bekijk ook: Deze Nederlanders krijgen als eerste een vaccin

In januari zou het vaccineren tegen het coronavirus in Nederland moeten beginnen. Maar niet iedereen krijgt de prik tegelijk.

Football news:

Het voelt alsof we al 10 jaar samenwerken! Chelsea stars nam maandag afscheid van Lampard, Chelsea ging officieel uit elkaar met Frank Lampard. We hebben al een reeks gebeurtenissen beschreven die aan het ontslag voorafgingen. Ondanks geruchten over problemen binnen het team, reageerden veel spelers op Frank ' s ontslag. We hebben de belangrijkste reacties van de Chelsea sterren verzameld. Hier zijn respect, woorden van dankbaarheid en vele goede wensen
Bayern München heeft een contract getekend met voormalig Basel striker Oberlen
Barcelona is Liverpool nog zo ' n 29 miljoen euro schuldig voor de transfer van Coutinho
Lazio voelde zich onoverwinnelijk voor covid. Ze hadden kunnen vechten voor de Scudetto
Lampard is nog een slachtoffer van Russische roulette in Chelsea. Dit is Abramovich 's stijl ... Voormalig Chelsea striker Chris Sutton heeft gesproken over Frank Lampard' s ontslag als Blues manager. Chelsea heeft Roberto Di Matteo ontslagen zes maanden nadat hij hen de Heilige Graal van de Champions League won. Ze ontsloegen Carlo Ancelotti in de gang van het Goodison Park Stadion. Het jaar daarvoor nam hij de Premier League en de beker. Ze vuren Frank Lampard nu na een slechte tijd af. Dit is de meest meedogenloze van de meedogenloze clubs. 52 dagen geleden, op 5 December, leidde Chelsea de Premier League. Er zijn 49 dagen verstreken, omdat ze geen 17 wedstrijden op rij hebben verloren in alle wedstrijden. In deze tijd kwam de eigenaar van de club, Roman Abramovich, tot de conclusie dat Lampard er niet mee omging. Dit is de ultieme manifestatie van kortetermijndenken. Lampard sprak van een adem van frisse lucht en positiviteit na het verslaan van Luton in de FA Cup op zondag. En nu wordt hij weer een slachtoffer van de Russische Roulette in Chelsea. Abramovich voegde een persoonlijke noot toe door een verklaring af te leggen, iets wat hij met geen enkele andere coach heeft gedaan, en het was leuk, maar hij gaf Lampard nog steeds een schop onder zijn kont. Thomas Tuchel is onderweg en je kunt verwachten dat het eindigt in tranen. Tuchel zegt nooit Ja. Hij had ruzie met zijn voormalige werkgevers. Zijn afspraak zegt veel over Abramovich ' s houding. De Chelsea eigenaar is niet bezorgd over een lange termijn project-het gaat over winnen en het vinden van de snelste manier om het te bereiken. Hij vindt het niet erg om Tuchel aan te nemen en hem binnen 18 maanden te ontslaan als de Duitser één of twee grote trofeeën wint. Dit is Abramovich 's stijl, schreef Sutton
Karim keert terug naar Lyon, de club ligt in zijn hart. Hij kijkt naar al hun wedstrijden
Bruno Fernandes: ik ben 26 jaar oud, Ik kan niet moe zijn. Als ik nu moe was, dan op de leeftijd van 30-32 zou ik helemaal niet spelen