Netherlands

Europa is onzichtbaar verkiezingsthema

Europa is onzichtbaar tijdens de verkiezingscampagnes. Sterker nog, docent Eigentijdse Europese Geschiedenis Mathieu Segers van de Maastricht University noemt die Europese onzichtbaarheid een structureel fenomeen in de Nederlandse politiek van de laatste 2 à 3 decennia. 'Europa wordt ontweken omdat men inschat dat het geen sexy onderwerp is.'

AFP Francois Walschaerts

Luister terug | Europa, wat is dat ook alweer?

Curieus negeren van Europa

Dat stelselmatig negeren van Europa neemt volgens Segers intussen 'curieuze vormen' aan. 'Onze premier maakt er een sport van om tijdens de Zoom-meetingen van de Europese Raad vooral geen Europese vlag op de achtergrond te hebben zoals alle anderen dat wel doen. Dat zegt iets en het valt op. In de internationale media probeert men in de aanloop naar de Nederlandse verkiezingen mensen als Hoekstra en Rutte te interviewen - en dan ook over de Nederlandse rol in Europa die de laatste tijd opvallend was - en dan zeggen deze bewindslieden af.'

Volgens Segers is de afweging dat wie over Europa begint zich in een zwakke positie in het binnenlandse politieke debat manoeuvreert. 'Niemand durft een standpunt in te nemen tegen de anti-Europese retoriek die het heel goed doet. D66 doet het, je hebt de nieuwe partij Volt, maar dat zijn de kleinere spelers. Grote partijen lopen daarvoor weg.'

Luister terug | Transatlantische relatie gaat er anders uitzien

Europese Commissie is niet hetzelfde als de EU

Wat het allemaal niet eenvoudiger maakt is dat Europa er ook 'niet is' op cruciale momenten - zoals bij de vaccinaties. 'De Europese Commissie heeft een hele grote broek aangetrokken.' Maar er is volgens Segers ook sprake van een 'verwrongen beeld dat weinig weersproken wordt'. 'De Europese Commissie is een hoogwaardig instituut, er wordt hier gedaan alsof de EU de Europese Commissie is en Brussel. Maar dat is een verkeerd beeld van de werkelijkheid. De EU bestaat in de eerste plaats uit de lidstaten, die dragen de EU en die besluiten ook iedere keer om zaken over te dragen aan de Commissie.'

'Vaak doen ze dat ook om er zelf vanaf te zijn en de Europese Commissie accepteert dat te makkelijk als een kans om zich verder te profileren terwijl ze misschien vaker moet zeggen: regeringsleiders: steek zelf de nek eens uit. We moeten af van het schuld geven aan technocraten in Brussel, maar partijen zijn bang om het over Europa te hebben omdat ze de hete adem van de populisten in de nek voelen.'

Luister terug | Optreden Borell was een aanfluiting

Geen interesse

Volgens Segers blijkt ook dat Nederlanders eigenlijk niet geïnteresseerd zijn in het onderwerp Europa. Als de bevolking niet geïnteresseerd is, waarom zouden wij er dan over beginnen? denkt menig politicus dan ook. En daar wringt de schoen. 'De bevolking is niet geïnteresseerd omdat ze niet geïnformeerd is, je oogst de desinteresse die je zelf gezaaid hebt doordat je het steeds uit de weg gaat.'

Luister terug | Kaag pleit voor verdere integratie ten koste van Nederland

Nederland weet het minst over Europa

Ook het onderwijs draagt hogelijk bij aan deze blinde Europa-vlek: 'Europese integratie is een integraal onderdeel van de naoorlogse Nederlandse geschiedenis, maar het is in het onderwijs compleet afwezig. Uit onderzoeken naar de kennis over Europa in de Europese lidstaten, bungelt Nederland onderaan. Dit is de bevolking die het minst weet over Europese integratie, terwijl we bij de stichtende landen horen.'

Luister terug | De Duitse spagaat

Netto-mythes

In plaats daarvan omarmen veel politici het populaire idee dat Nederland een nettobetaler is aan de Unie en dat Nederland de pinautomaat van Griekenland is. 'Een land dat op de centjes past, dat is niet alleen een definitie, maar een politieke hit in de binnenlandse politiek. Maar dat is een heel beperkte definitie. Contributie wordt gebruikt voor fondsen voor zwakkere regio's, kijk je naar de relatieve welvaart van Nederland, dan is het logisch dat je uit die fondsen heel weinig krijgt. Daarom zegt de Eurocommissaris Hahn dat je niet zo naar de opbrengsten moet kijken, maar naar wat je als lid van de interne markt verdient.'

En dan blijkt Nederland exportland opeens de grootste profiteur van de Europese integratie.

Football news:

Scheidsrechter Howard Webb en Bibiana Steinhaus huwde met voormalig Premier League scheidsrechter Howard Webb huwde met voormalig Bundesliga scheidsrechter Bibiana Steinhaus
Presnel Kimpembe: PSG hebben een ziel. De club stopt niet met groeien. Ik ben trots
Lothar Mattheus: Bayern denk aan Nagelsmann als opvolger van Flick
Di Maria op Bayern: PSG geslaagd voor het beste team van vorig seizoen
Conceicau bij vertrek uit Chelsea: ik ben trots op de Porto spelers. We speelden een fantastisch spel
Flick zal het aanbod accepteren om het Duitse nationale team te leiden. Matteus over de Bayern coach
Keylor Navas heeft nog nooit verloren in de Champions League in een tweebenige wedstrijd waarin hij speelde