Netherlands

‘Bedrijven zien meer in nieuwe technologie dan in isolatie’

Verduurzaming Met goede isolatie valt door bedrijven veel energie te besparen. Bijvoorbeeld door leidingen en opslagtanks beter te isoleren. Maar bedrijven voelen zich niet erg aangesproken door deze boodschap.

Toen Hans Koole in 2014 de isolatiebranche ging aanvoeren, dacht hij dat dit een gemakkelijke klus zou worden. Maatregelen om energie te besparen, verdienen zichzelf soms al binnen twee jaar terug. „Ik dacht: appeltje-eitje, ik doe een rondje langs de industrie en bedrijven zullen het voordeel van isolatie dan zelf wel snel inzien. Maar dat bleek erg naïef.”

Zeven jaar later is de voorman van branchevereniging VIB heel wat realistischer. „De natuurlijke neiging van bedrijven is toch veel meer om te investeren in nieuwe technologie. Net zoals een huiseigenaar liever praat over een nieuwe warmtepomp dan over dakisolatie.”

Koole beschikt sinds dit voorjaar wél over nieuwe cijfers die volgens hem aantonen hoeveel voordeel bedrijven met isoleren kunnen boeken. De Europese isolatiebranche becijferde met onderzoeksbureau Ecofys, op basis van enkele duizenden praktijkmetingen, dat de uitstoot van CO2 in Nederland 2,7 megaton lager kan uitvallen als leidingen, afsluiters en opslagtanks beter worden geïsoleerd. Met de energie die je dan bespaart, kun je jaarlijks 700.000 huizen verwarmen of 1,4 miljoen auto’s bij gemiddeld gebruik een jaar laten rijden.

Bedrijven zeggen vaak dat ze liever met nieuwe technologie, zoals groene waterstof, een klapper maken

Voor heel Europa zou de uitstoot zelfs met bijna 40 megaton CO2 kunnen worden teruggebracht. Vooral in de chemische industrie, bij raffinage (olieverwerkende industrie) en bij stroomproductie zou veel energiegebruik – en dus uitstoot – gereduceerd kunnen worden. Ter vergelijking: alle Nederlandse huizen, kantoren en openbare gebouwen zijn jaarlijks verantwoordelijk voor 22 megaton uitstoot.

„Bedrijven zeggen dan vaak dat ze een euro maar één keer kunnen uitgeven en dat ze liever met nieuwe technologie, zoals groene waterstof, een klapper willen maken”, zegt Koole. „Natuurlijk kun je je geld maar één keer uitgeven, maar door geld uit te geven aan energiebesparing verdien je wel snel structureel meer.”

Dat isoleren vaak een ondergeschoven kindje is, komt volgens VIB-secretaris Jan Zanen ook doordat de verantwoordelijkheden binnen bedrijven vaak gescheiden zijn. „Isolatie valt meestal onder het budget voor onderhoud, terwijl voor verduurzaming in de regel een directielid verantwoordelijk is. En dat directielid en de onderhoudsmanager kennen elkaar meestal niet. De directie heeft wel posters aan de muur hangen over duurzaamheid, maar de onderhoudsafdeling van dat bedrijf moet vaak bedelen om extra budget voor isolatie.”

De uitkomsten van het onderzoek van de isolatiebranche sluit aan bij onderzoek dat ingenieursbureau Haskoning vorig jaar deed naar energiebesparing bij bedrijven. Conclusie van deze studie, verricht in opdracht van de industrie, was dat een besparing van 6 megaton CO2 in vijf jaar tijd realistisch is.

Hans Grünfeld, die als directeur van VEMW de energie-intensieve industrie vertegenwoordigt, ziet de studie van Haskoning juist als bewijs dat verbeteringen op papier in de praktijk niet altijd goed uitpakken. „Toen we op basis van die studie bij een aantal bedrijven beter gingen kijken, bleek dat zelfs 3 megaton besparen in vijf jaar tijd al een grote uitdaging is.”

Grünfeld ontkent niet dat bij veel bedrijven de isolatie beter kan. „Maar dat zijn niet de grote hapklare brokken waardoor je echt stappen in de richting van verduurzaming kan maken. Daar is meer voor nodig.”

De politieke druk op het bedrijfsleven groeit ondertussen wel om meer aandacht te besteden aan energiebesparing, bijvoorbeeld door isolatie. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat onderzoekt momenteel op verzoek van de Tweede Kamer de mogelijkheid om ook grote bedrijven te verplichten tot energiebesparing wanneer die investering binnen vijf jaar terugverdiend kan worden. Veel van die grote bedrijven zitten al in een Europees programma voor emissierechten (ETS), waardoor zij vrijgesteld zijn van de verplichting om energie te besparen.

Koole: „We weten nu wel dat de verleidingsstrategie – je verdient je investering snel terug – niet werkt. Als er geen verplichting is om energie te besparen, gebeurt het niet. Natuurlijk neemt de maatschappelijke druk toe om de uitstoot te verminderen. Maar voor veel bedrijven blijft handhaving door de overheid cruciaal.”

Die handhaving is er nu vooral bij kleine en middelgrote bedrijven, ziet Zanen. „Bij bedrijven die bijvoorbeeld kantoren of sporthallen beheren werkt dat goed. Voor zulke controles is ook minder expertise nodig.”

Grünfeld keert zich tegen de verplichte energiebesparing voor grote (ETS-)bedrijven. De VEMW-directeur pleit ervoor om bedrijven alleen met een stijgende CO2-prijs te stimuleren tot uitstootbeperking. „Als ik zie hoe actief bedrijven nu zijn met verduurzaming, is dat echt een verschil met een aantal jaren geleden, toen er afspraken werden gemaakt over energiebesparing. Ook door de nationale CO2-heffing hebben bedrijven echt de overtuiging dat stilstaan geen optie meer is.”

Daar komt volgens Grünfeld bij dat een verplichting tot snel renderende energiebesparing leidt tot complexe discussies. „Een bedrijf kan makkelijk beweren dat zo’n investering niet in vijf jaar wordt terugverdiend en dat is moeilijk te controleren. Daardoor is zulke regelgeving echt niet efficiënt.”

Koole en Zanen weten inmiddels dat hun missie om betere isolatie te propageren nog lang niet voltooid is. Na vele gesprekken met Economische Zaken, bij werkgeversorganisatie VNO-NCW en bij bedrijven constateert de voorzitter van de brancheorganisatie van isolatiebedrijven dat het belang van de BV Nederland overheerst. „Dus willen we als land onnodige lasten voor bedrijven reduceren. Dat is vanuit het werkgeversstandpunt – ik kom zelf van VNO-NCW – helemaal niet raar. Ik ben wel verbaasd over de vasthoudendheid waarmee vanuit Den Haag wordt getracht de grote industrie te ontlasten, ook als het rendement van investeringen aantoonbaar is. Die lobby is echt heel sterk.”

Lees ook https://www.nrc.nl/nieuws/2021/01/03/grote-bedrijven-maken-hun-belofte-om-energie-te-besparen-niet-waar-a4025985

Football news:

Zinchenko over de nederlaag van Oostenrijk: het spel in de eerste helft was onaanvaardbaar. Ik weet niet wat te zeggen
Matvienko op 0:1 met Oostenrijk: Oekraïne kon hun voetbal niet spelen vanwege nervositeit
Nederland won alle drie de wedstrijden in de Eurogroep voor de derde keer. De vorige zaak was in 2008
Andriy Shevchenko: het was fysiek moeilijk voor Oekraïne, we waren voortdurend te laat. Veel ongeforceerde fouten is vermoeidheid
Noord-Macedonië verloor alle 3 wedstrijden op de eerste Euro met een doelverschil van 2-8
Malinovsky is Interessant voor Milaan. Een andere optie voor de club is Ilicic
Pandev speelde zijn laatste wedstrijd voor het nationale team van Noord-Macedonië. Wijnaldum overhandigde hem een T-shirt en de speelsters werden begeleid om hem te vervangen door een eregang